De vier basisframes/uitgangspunten van NLP

25 Jul 2022 | NLP Kennis

Eén van de fundamenten van NLP zijn de NLP basisframes. De NLP basisframes kun je ook wel zien als 4 basisgedachten of houdingen. Dit zijn de uitgangspunten voor alle NLP technieken en voor hoe jij meer uit jezelf en het leven kunt halen.

De vier basisframes van NLP zijn:

1. Oorzaak → Gevolg
2. Perceptie is Projectie
3. Lichaam en geest beïnvloeden elkaar wederzijds
4. Het centrale zenuwstelsel kan geen ontkenning vasthouden

1. Oorzaak → Gevolg

Alles waar de wereld uit is opgebouwd, kunnen wij waarnemen als oorzaak en gevolg. Binnen NLP gebruiken we deze stelling om zaken als gedrag en onze communicatie te kunnen veranderen, om flexibeler en krachtiger te worden.

Sta jij meer aan de oorzaak-kant of aan de gevolg-kant van het leven?

Als je aan de gevolg-kant gaat staan, plaats je de oorzaak buiten jezelf. Bijvoorbeeld: Ik voel me zo, doordat hij onaardig tegen mij heeft gedaan. Dit wordt ook wel slachtofferrol genoemd. Het nadeel hiervan is, dat je de controle en de grip op je leven verliest. Je ziet geen mogelijkheid om er iets aan te doen. Bij de gevolg-kant van dit basisframe ga je er van uit dat de oorzaak van wat er in je leven gebeurt buiten jezelf ligt en onveranderbaar is.

Als je aan de oorzaak-kant gaat staan, dan zoek je de oorzaak van je gedrag, je communicatie en externe gebeurtenissen bij jezelf. Uit onderzoek blijkt dat alle succesvolle mensen dit doen. Je neemt dan de verantwoordelijkheid voor wat er in je leven gebeurt en creëert daardoor keuzevrijheid. Het grote voordeel is dan dat je dus iets kunt veranderen. Als jij verandert, kunnen de zaken om je heen veranderen. Dus stel jezelf altijd de vraag: ‘Hoe heb ik invloed op deze situatie?’.

Let op: verantwoordelijkheid nemen betekent niet hetzelfde als je schuldig voelen. Er zijn altijd gebeurtenissen of situaties waar je geen invloed op hebt. Zoals het overlijden van een dierbare of ziekte. Wel heb je invloed op hoe jij ermee omgaat en hoe jij je voelt. Ook in die situaties kun je steeds kijken naar waar jij invloed op hebt. Ook dan sta je meer aan de oorzaak-kant van het leven en creëer je meer mogelijkheden.

2. Perceptie is Projectie

Hoe wij de wereld waarnemen, is altijd een projectie van jouw overtuigingen, dingen die je eerder hebt meegemaakt in het leven en van je emoties. Oftewel hoe jij je op dat moment voelt, is bepalend voor hoe jij de wereld waarneemt.

Carl Jung heeft dit principe ‘perceptie is projectie’ geïntroduceerd. Alles wat we als mensen waarnemen, filteren we onbewust (zie het NLP communicatie model). De objectieve waarneming wordt gegeneraliseerd, vervormd en delen worden weggelaten. Zo ontstaat je interne voorstelling, wat we ook wel ‘subjectieve interne representatie’ noemen.

Hierdoor hebben we allemaal ons eigen (subjectieve) perceptie van de werkelijkheid. Je neemt de wereld niet waar zoals die is, maar zoals je die onbewust hebt gemaakt. Hoe je bijvoorbeeld de mensen om je heen waarneemt, hangt grotendeels af van jouw filters. Zo kan iemand een naar gevoel bij je opwekken, niet omdat dit een naar persoon is, maar omdat deze persoon je doet denken aan iemand waar je nare herinneringen van hebt.

Perceptie is Projectie NLP basisframes

3. Lichaam en geest beïnvloeden elkaar wederzijds

Er wordt de laatste jaren veel onderzoek gedaan naar de impact van ons (onbewuste) denken op hoe ons lichaam werkt en reageert. Deepak Chopra beweert zelfs dat iedere gedachte een bepaalde invloed heeft op elke individuele cel in ons lichaam. Binnen NLP betekent deze vooronderstelling dat er voortdurend een wisselwerking is tussen ons lichaam en onze geest. Alles wat je denkt, kan zich op één of andere manier in je lichaam representeren. En wanneer je iets in je lichaam verandert (door bijvoorbeeld te sporten), leidt dit ook onvermijdelijk tot een verandering in gedachten en stemming.

4. Het centrale zenuwstelsel kan geen ontkenning vasthouden

Het woordje ‘niet’ bestaat alleen in onze taal. In onze interne voorstelling (de beelden, geluiden, gevoelens, smaak en geur die we ons voorstellen) komt het woordje ‘niet’, niet voor. Als we tegen onszelf zeggen ‘hier wil ik niet aan denken’, heb je automatisch eerst de gedachte waarbij je er wel aan denkt. Als je niet aan die sigaret wil denken, creëer je eerst een interne voorstelling bestaande uit beelden, geluiden, gevoelens, geur en smaak. Vervolgens weet je door je interne dialoog dat je hier juist niet aan wil denken.

Zo heeft ook de uitspraak: “Dit moet ik niet vergeten”, een andere impact op ons dan de uitspraak, “Dit moet ik onthouden”. Nu we dit weten, kunnen we onszelf en anderen positief geformuleerde boodschappen geven, door ons te richten op datgene wat we wél willen, in plaats van wat we niet willen. Dit kun je bijvoorbeeld gebruiken in het stellen van doelen. Vaak weten we als mens heel goed wat we niet meer willen, maar wat wil je wel? Als je dat op die manier kunt formuleren, wordt het ook gemakkelijker die doelen daadwerkelijk te bereiken.

Meer artikelen over NLP

Programmer, Subject en Meta – rollen in NLP

Programmer, Subject en Meta – rollen in NLP

In dit artikel nemen we je mee in hoe we werken tijdens de NLP opleiding. De verschillende technieken worden eerst door de trainers uitgelegd en op het podium gedemonstreerd. Daarna ga je oefenen in groepjes, hiervoor zijn er verschillende rollen. Namelijk de rol van...

Hoe geef je feedback? (Sandwich model)

Hoe geef je feedback? (Sandwich model)

Misschien herken je het wel, dat je kritiek hebt ontvangen op werk wat je hebt geleverd. Of dat je zelf feedback aan een ander wilde geven maar dat iemand dat compleet verkeerd heeft ontvangen. De ander voelde zich misschien gekwetst, terwijl jij het zelf niet zo had...

Jouw kwaliteit van leven verbeteren met de Wheel of Life

Jouw kwaliteit van leven verbeteren met de Wheel of Life

Binnen de wereld van persoonlijke ontwikkeling is de ‘Wheel of Life’ een bekend model, wat kan dienen als een soort nulmeting. Het kan je helpen inzichtelijk te maken waar je nu staat in het leven, ten opzichte van hoe jij het graag zou willen zien. In dit artikel...

Drie fundamenten om je geweldig te voelen, Driehoek van betekenis

Drie fundamenten om je geweldig te voelen, Driehoek van betekenis

In NLP gaat het er in de basis over dat jij je goed voelt. Vaak zijn we geneigd om ons goed of slecht te voelen door wat er in ons omgeving gebeurd. Bij NLP gaan we er vanuit dat je nu al alle hulpbronnen in je hebt, om nu al elke gewenste stemming voor jezelf te...

Meer blogs

Een nieuwe uitdaging aangaan: voordelen en stappenplan

Een marathon lopen, een soloreis boeken, een onderneming starten of een nieuwe baan aannemen: stuk voor stuk uitdagingen waar je in het leven bewust voor kunt kiezen. Wanneer je het gevoel hebt stil te staan in het leven, dan is het aangaan van een nieuwe uitdaging de...

Hoe kom je uit een depressie? 8 tips

Heb je al langere tijd te maken met sombere gevoelens en een gebrek aan motivatie? Dan kan dit mogelijk duiden op een depressie. Het is belangrijk om deze klachten serieus te nemen en tijdig je huisarts te raadplegen. Afhankelijk van de ernst, de duur en de oorzaak...

Niet kunnen ontspannen? Leer ontspannen met deze 5 tips!

Herken je de volgende situaties? Je komt thuis van een lange dag werken en je gaat direct aan de slag in de keuken. Je hebt een vergadering afgerond en nog voordat je de deur van de vergaderruimte dichttrekt, zit je met je hoofd alweer ergens anders. Klinkt dit...

Perfectionisme loslaten: 8 tips om perfectionisme los te laten

Perfectionisme: het nastreven van het volmaakte. Je stelt hoge eisen aan jezelf, je legt de lat hoog en je hebt soms irrealistische verwachtingen van anderen. Klinkt dit herkenbaar? Dan heb jij mogelijk last van perfectionisme. Op de lange termijn kan perfectionisme...